STRONA GŁÓWNA

TOBIE OJCZYZNO
- CICHOCIEMNI

POWSTANIE, ROZWÓJ, OPERACJE

ORGANIZACJA I SZKOLENIE

SELEKCJA I REKRUTACJA

UZBROJENIE I WYPOSAŻENIE

BARWA I ODZNAKI

DOWÓDCY

POWIEDZIELI
O GROM-ie

WYWIADY

GALERIA

BIBLIOGRAFIA

PODZIĘKOWANIA

LINKI

KSIĄŻKI O GROMIE

LISTA MAILINGOWA

O PRAWACH AUTORSKICH

Gdański Dom Wydawniczy
- Kontakt

* * * * * * *

Copyright © by Sebastian Miernik & Gdański Dom Wydawniczy.
All rights reserved.

Żadna część tej strony nie może być reprodukowana i wykorzystywana bez zgody właścicieli praw.

Barwa i odznaki

    Na odznakę naramienną GROM-u składają się łuczek o wymiarach 21 x 65 mm o polu w kolorze granatowym z białym (srebrnym) napisem oraz tarcza o wymiarach 75 x 65 mm z polem w kolorach granatowym z wizerunkiem białego (srebrnego) pikującego orła z złotym gromem w szponach. Odznaka ta istnieje także w wersjach o zmniejszonej widoczności (zielonej i pustynnej). Biały orzeł na czerwonym tle ma symbolizować barwy narodowe, granatowy kolor natomiast odnosi się do koloru Ministerstwa Spraw Wewnętrznych - w jego strukturach powstał GROM. Zielona - maskująca naszywka została zaprojektowana na wzór amerykańskich naszywek maskujących.1Naszywka do munduru pustynna została wykonana na potrzeby misji w Iraku i Afganistanie. Orzeł i napis GROM zostały wykonane piaskową nicią, natomiast za podkład służy tkanina w kamuflażu pustynna pantera.

Odznaka naramienna GROM-u. (FOT. Hubert Rogacewicz)

Odznaka naramienna GROM-u.

Fot. Hubert Rogacewicz

       Na mundurze wyjściowym znajduje się metalowa odznaka jednostki przedstawiająca srebrnego, pikującego orła z błyskawicą (gromem) w szponach. Zgodnie z Decyzją nr 37/MON ministra Obrony narodowej z dnia 20 lutego 2002 roku występuje w czzterech barwach: brązowej, srebrnej, złotej i biało-czerwonej tzw. honorowej. Brązową odznakę mogą otrzymać żołnierze służący min. 3 lata w Jednostce i posiadający nienaganną opinię przełożonych. Złota zarezerwowana jest dla żołnierzy, którzy brali udział w akcji bojowej podczas której istniało realne zagrożenie dla ich życia lub w znaczący sposób zasłużyli się dla rozwoju Jednostki.
Odznakę przyznaje Kapituła Odznaki GROM - składa się z kilku wybranych w otwartym głosowaniu żołnierzy GROM-u. Kapituła może przyznać także Honorową Odznakę GROM-u - posiada ją m.in. ks. płk Rudolf Zubik. Uhonorowani nią zostali także cichociemni. Za wzór przy tworzeniu odznaki GROM-u przyjęto Bojowy Znak spadochronowy z czasów II wojny światowej. Wieniec został zastąpiony błyskawicą (gromem) w szponach.
Na kołnierzu munduru wyjściowego noszona jest odznaka, będąca miniaturką odznaki skoczka jednostki w wieńcu.2

Odznaka GROM-u - stopień brązowy. (FOT. http://www.ranger.pl)

Odznaka GROM-u - stopień brązowy.

Odznaka GROM-u - stopień złoty. (FOT. http://www.ranger.pl)

Odznaka GROM-u - stopień złoty.

Fot. Archiwum prywatne

        Na szarych beretach jednostki GROM nosi się stopnie wojskowe i orzełka na czarnej podkładce (ostatnio występują także berety bez czarnej podkładki). Obok nich jest noszona mała okrągła metalowa odznaka, będąca miniaturą naszywki.

Beret jednostki GROM. (FOT. Archiwum Sebastiana Miernika)

Beret jednostki GROM.

Fot. Archiwum Sebastiana Miernika

        Berety - koloru szarego - takie same, jakie nosili podczas II wojny światowej żołnierze 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej (SBS). Nie jest to bynajmniej o nawiązanie do jej tradycji, które kontynuuje obecnie 6. Brygada Desantowo Szturmowa, zachowująca jednak noszone już wcześniej ciemnoczerwone berety. Cichociemni część szkolenia odbywali w 1. SBS i przerzucani byli do akcji pojedynczo lub w małych grupkach w ubraniach cywilnych, a co za tym idzie nie mogli skorzystać z dobrodziejstw munduru, określonych przez Konwencję Genewską (dlatego czasem nazywano ich żołnierzami bez mundurów). Gdyby więc występowali w zwartych, umundurowanych pododdziałach, mieliby prawdopodobnie na sobie mundury i szare berety brygady spadochronowej. Wybór koloru beretów dla jednostki nie był więc przypadkowy.3

        Mundur galowy koloru khaki używany przez oficerów GROM-u jest mundurem służbowym garnizonowym wzór 36, który był noszony przez polskich żołnierzy w okresie międzywojennym i w latach II wojny światowej. Oficerowie jednostki używają również mundurów garnizonowych wieczorowych koloru granatowego o kroju identycznym jak mundur wzór 36. 

        Dla GROM-u został opracowany również obecny wzór kamuflażu mundurów polowych stosowany przez jednostki Wojska Polskiego. Został on przyjęty przez całe siły zbrojne po tym, jak prezydent Lech Wałęsa kilkakrotnie na przełomie lat 1993/1994 wystąpił w mundurze opracowanym w JW 2305 podczas ćwiczeń wojskowych. 4 Obecnie jednostka posiada mundury w kamuflażu wzorowanym na amerykańskim wzorze maskującym Multicam firmy Crye Precision, oraz mundury w kolorze zielonym.

        Oprócz tego nosi się na ramieniu min.: popularne "flagi", owalne czerwone naszywki z białym orłem i napisem "POLAND", naszywki czerwono białe przedstawiające polskie godło, czerwony łuk z napisem "POLAND".5

Żołnierze mogą nosić na mundurze galowym odznaki i naszywki oznaczające ukończone kursy i zdobyte kwalifikacje, np.: gapy spadochronowe, odznaki "RANGER".6

Na mundurach polowych nosi się m.in.: oznaczenia sekcji, grupy krwi, odblaski IRR, przynależności państwowej.

        Na mundurach polowych rzadko kiedy są noszone naszywki. Zazwyczaj są przyczepiane na rzepy, by można je było zdjąć w trakcie działań bojowych. W czasie operacji poza granicami kraju, zdarza się, że żołnierze GROM-u chodzą w mundurach innych jednostek i innych krajów, by nie zostali zdekonspirowani. Robi się to również w celach bezpieczeństwa, gdyż w październiku 1996 r. zginął na drodze z Damaszku do Bejrutu Jacek Bartosiak (były snajper jednostki GROM), był to najprawdopodobniej zamach irackiego wywiadu za operacje "Samum" (wywiezienie przez agentów UOP-u agentów CIA z Iraku, tuż przed operacją "Pustynna Burza").7 Zieloną naszywkę widać było na mundurach żołnierzy w czasie wizyty u premiera Leszka Millera po powrocie z Iraku. Granatowa natomiast najczęściej noszona jest na mundurach galowych, chociaż podczas misji na Haiti była powszechnie noszona na mundurach polowych. W Iraku, Slawonii i Afganistanie żołnierze mieli na mundurach tylko polskie flagi. W Slawonii dodatkowo odznakę ONZ, ale bez odznak zdradzających przynależność do GROM-u.

Odznaka naramienna noszona przez żołnierzy Wojskowej Formacji Specjalnej GROM do munduru galowego (FOT. Hubert Rogacewicz).

Odznaka naramienna noszona przez żołnierzy Wojskowej Formacji Specjalnej GROM.

Fot. Hubert Rogacewicz

Odznaka naramienna noszona przez żołnierzy Wojskowej Formacji Specjalnej GROM do munduru polowego. (FOT. Hubert Rogacewicz)  

Odznaka naramienna noszona przez żołnierzy Wojskowej Formacji Specjalnej GROM do munduru polowego.

Fot. Hubert Rogacewicz

Odznaka naramienna noszona przez żołnierzy Wojskowej Formacji Specjalnej GROM do munduru pustynnego. (FOT. Hubert Rogacewicz)  

Odznaka naramienna noszona przez żołnierzy Wojskowej Formacji Specjalnej GROM do munduru pustynnego.

Fot. Hubert Rogacewicz

 
Odznaka naramienna noszona przez żołnierzy uczestniczących w misjach ONZ, w tym przez żołnierzy Polskiej Grupy Specjalnej we wschodniej Slawonii (FOT. www.ranger.pl)

 Odznaka naramienna noszona przez żołnierzy uczestniczących w misjach ONZ, w tym przez żołnierzy Polskiej Grupy Specjalnej we wschodniej Slawonii.

Fot. http://www.ranger.pl

Sztandar

        W 1995 r. prezydent Aleksander Kwaśniewski wręczył sztandar ówczesnemu dowódcy GROM-u Marianowi Sowińskiemu. Rodzicami chrzestnymi sztandaru zostali Agnieszka Petelicka i cichociemny spadochroniarz AK podporucznik B. Czepczak-Górecki "Zwijak".

Wręczenie sztandaru GROM-u Marianowi Sowińskiemu (FOT. WFS GROM)

Wręczenie sztandaru GROM-u Marianowi Sowińskiemu.

Fot. "Wojskowa Formacja Specjalna GROM..."

Na sztandarze umieszczona jest data pierwszego zrzutu cichociemnych do okupowanej Polski - 15 lutego 1941 r., data utworzenia Grupy Reagowania Operacyjno-Manewrowego - 13 lipca 1990 r., symboliczny numer GROM-u "13", znak GROM - pikujący orzeł trzymający w szponach złotą błyskawicę (grom), godło cichociemnych - pikujący orzeł z wieńcem laurowym w dziobie, pośrodku krzyży kawalerskich znajduje się wizerunek orła białego, a z drugiej strony napis "Bóg, Honor, Ojczyzna".8

Sztandar GROM-u. (FOT. WFS GROM)

Sztandar GROM-u.

Fot. "Wojskowa Formacja Specjalna GROM..."



Przypisy:

1. Hubert Królikowski, "Wojskowa Formacja Specjalna GROM im. Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej", Gdańsk 2002, s. 200-201.
2. Ibidem.
3. http://acn.waw.pl/grom1, Jarosław Rybak, "Komandosi. Jednostki specjalne Wojska Polskiego", s. 79, Jarosław Rybak, Inna selekcja.
4. Hubert Królikowski, "Wojskowa Formacja Specjalna GROM...", s. 200-201.
5. http://acn.waw.pl/grom1
6. Ibidem.
7. Ibidem.
8. Hubert Królikowski, Wojskowa Formacja Specjalna GROM..., s. 200-201.